Ngày 29/11/2025, Quốc hội đã thông qua Luật số 149/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế Giá trị gia tăng, có hiệu lực thi hành từ 01/01/2026. Đây là một trong những đạo luật thuế quan trọng, tác động trực tiếp đến hoạt động kê khai, nộp thuế và hoàn thuế của doanh nghiệp.
Luật sửa đổi tập trung vào ba định hướng lớn: mở rộng đối tượng không chịu thuế GTGT, đơn giản hóa quy định – thủ tục thuế, và hỗ trợ khu vực sản xuất, kinh doanh quy mô nhỏ, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp.
1. Mở rộng đối tượng không chịu thuế GTGT – Doanh nghiệp cần rà soát lại chính sách thuế
1.1. Nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế GTGT
Theo quy định mới, ngưỡng doanh thu không chịu thuế GTGT của hộ, cá nhân kinh doanh được nâng lên 500 triệu đồng/năm (so với mức 200 triệu đồng/năm hiện hành).
👉 Tác động đến doanh nghiệp:
- Doanh nghiệp làm việc với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cần lưu ý khả năng đối tác không còn thuộc diện chịu thuế GTGT, ảnh hưởng đến:
- Điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào
- Cách thức xử lý hóa đơn, chứng từ hợp lệ
- Cần rà soát lại chi phí đầu vào, tránh rủi ro không được khấu trừ thuế do đối tác thuộc diện không chịu thuế.
1.2. Bổ sung quy định về nông sản sơ chế giữa các doanh nghiệp
Luật sửa đổi quy định: nông sản chưa qua chế biến hoặc chỉ sơ chế thông thường (trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản…) khi doanh nghiệp/HTX bán cho doanh nghiệp khác thì không phải kê khai, nộp thuế GTGT.
👉 Ý nghĩa thực tiễn:
- Giảm đáng kể thủ tục kê khai thuế cho doanh nghiệp hoạt động trong:
- Chuỗi cung ứng nông nghiệp
- Chế biến – xuất khẩu nông sản
- Doanh nghiệp cần phân biệt rõ:
- Sơ chế thông thường (không chịu thuế)
- Chế biến sâu (vẫn chịu thuế GTGT)
👉 Khuyến nghị: Doanh nghiệp nên xây dựng quy trình phân loại sản phẩm, hồ sơ kỹ thuật để chứng minh tính chất “sơ chế” khi cơ quan thuế kiểm tra.
2. Đơn giản hóa quy định và thủ tục thuế GTGT
2.1. Bãi bỏ quy định về thuế khoán
Luật GTGT sửa đổi chính thức bãi bỏ cơ chế thuế khoán đối với hộ, cá nhân kinh doanh, hướng tới:
- Minh bạch doanh thu
- Áp dụng phương pháp quản lý thuế hiện đại, phù hợp với hóa đơn điện tử
👉 Đối với doanh nghiệp:
- Giao dịch với hộ kinh doanh sẽ ngày càng phụ thuộc vào hóa đơn điện tử hợp pháp
- Doanh nghiệp cần thận trọng khi hạch toán chi phí, tránh rủi ro bị loại chi phí do chứng từ không hợp lệ
2.2. Gỡ bỏ một điều kiện trong hoàn thuế GTGT
Một điểm mới đáng chú ý là bãi bỏ yêu cầu người bán phải đã kê khai, nộp thuế GTGT đối với hóa đơn đã xuất thì người mua mới được hoàn thuế.
👉 Tác động tích cực:
- Giảm rủi ro bị “treo” hồ sơ hoàn thuế do lỗi từ phía người bán
- Tạo thuận lợi cho doanh nghiệp:
- Xuất khẩu
- Đầu tư dự án lớn
- Có số thuế GTGT đầu vào chưa được khấu trừ
👉 Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn phải đảm bảo:
- Hóa đơn hợp pháp
- Giao dịch thực tế, thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định
3. Hiệu lực thi hành và lưu ý triển khai cho doanh nghiệp
- Luật có hiệu lực từ ngày 01/01/2026
- Doanh nghiệp cần chuẩn bị từ sớm:
- Rà soát lại chính sách thuế GTGT nội bộ
- Đánh giá tác động đến chuỗi cung ứng – hợp đồng – giá bán
- Cập nhật quy trình kế toán, hóa đơn, hoàn thuế
4. Khuyến nghị cho doanh nghiệp
Để hạn chế rủi ro và tận dụng các chính sách mới từ Luật Thuế GTGT sửa đổi, doanh nghiệp nên:
✅ Rà soát lại toàn bộ đối tượng chịu và không chịu thuế GTGT
✅ Phân tích tác động của việc thay đổi đối tác thuộc diện không chịu thuế
✅ Chuẩn hóa hồ sơ hóa đơn, chứng từ đầu vào
✅ Chủ động cập nhật hướng dẫn thi hành (Nghị định, Thông tư) sắp ban hành
✅ Tham vấn đơn vị tư vấn thuế – kế toán chuyên nghiệp để triển khai đúng ngay từ đầu
